Τρίτη 27 Μαΐου 2014

Αίολος. Από το Α έως το ς...

Μεσημέρι Κυριακής 11 Μαΐου ώρα 15:38. Το πρώτο ελληνικό ραδιοερασιτεχνικό φορτίο φτάνει στο μέγιστο ύψος του στα 30.886 μέτρα και ο Αίολος, το μπαλόνι που το μεταφέρει στην Στρατόσφαιρα, διαλύεται με θέα τον Μεσσηνιακό, την νήσο Πρώτη και τον κόλπο του Ναβαρίνου... 
Άλλη μια κατάκτηση των Ελλήνων ραδιοερασιτεχνών...


Όλα είχαν αρχίσει μήνες πριν: Με τεκτονική μυστικότητα από τον Σεπτέμβρη βάλαμε μπροστά την υπόθεση "Μπαλόνι" ιδέα του Χρήστου SV1NJX. Αποφασίσαμε ότι θα γινόταν επίσημα και οργανωμένα χωρίς προχειρότητες. Και πως θα ήταν απόλυτα ραδιοερασιτεχνικό event με ιδιοκατασκευή όλων των βαθμίδων που θα χρειαστούμε. Από ηλεκτρονικά είχαμε την τεχνογνωσία αλλά από όλα τα υπόλοιπα μαύρα μεσάνυχτα! Αέριο; Ήλιο; πόσο θέλουμε; πως θα το φουσκώσουμε; που θα το βρούμε μετά; και αν πέσει κανένα αεροπλάνο και μας "δέσουνε"; τι βάρος θα σηκώσει; μπαταρίες;!! χαμός! Καλύτερα να ρωτήσουμε...
Δυστυχώς όταν ρωτάς τέτοια πράγματα και δεν κρατάς στο χέρι και μια χοντρή "χορηγία" δεν παίρνεις απαντήσεις... Οπότε ξεκινήσαμε από το μηδέν.

Έπρεπε να οργανώσουμε μια ομάδα και να μοιράσουμε τις αρμοδιότητες ώστε να δουλέψουμε περισσότερα άτομα το project. Και βεβαίως έπρεπε να μοιραστούμε το οικονομικό κόστος
.
Τον Δεκέμβριο είχαμε πλησιάσει όλους τους συναδέλφους της μελλοντικής ομάδας -μόνο ένας αρνήθηκε να συμμετέχει- και καταλήξαμε στο επταμελές σχήμα. Αποφασίσαμε να προχωρήσουμε στην έκδοση όλων των απαιτούμενων αδειών για την πτήση αλλά και την έκδοση του ειδικού διακριτικού J43VHF. Το επίθεμα VHF είχε χρησιμοποιηθεί μέχρι τώρα σε δυο πετυχημένες expedition στους Οθωνούς SY8VHF και στην Κρήτη SY9VHF και αυτό από μόνο του δημιουργούσε προσδοκίες...

Αρχές Απριλίου είμαστε σχεδόν έτοιμοι και κάνουμε επίσημη ανακοίνωση. Οι πρώτες αντιδράσεις είναι θετικές ενώ η ηλεκτρονική φόρμα εθελοντών αρχίζει να συμπληρώνεται από συναδέλφους όλης της χώρας!


Κυριακή 11 Μαΐου, ώρα 6:00 π.μ. Αμέσως μετά τα διόδια της Ελευσίνας δεξιά ένα κομβόι με 15 περίπου οχήματα ξεκινάμε για Μεγαλόπολη. Στην εθνική οδό Κορίνθου-Τρίπολης και άλλα οχήματα από την SV3 προστίθενται στην πορεία μας.
Η Μεγαλόπολη επιλέχθηκε για δυο λόγους: Είναι δυτικά και υπολογίζαμε ότι η πορεία του HAB  θα κινηθεί προς ανατολή οπότε είχε περιθώριο να πέσει σε ξηρά, κοντά στο Άργος ή την Κόρινθο.

 Συνδέεται με ένα σύγχρονο αυτοκινητόδρομο με την Αθήνα που εξασφαλίζει γρήγορη και ασφαλή μετάβαση.
Φτάσαμε σε δυο ώρες και κάτι... 


 Ώρα 08:30 Αρχίζει να στήνεται ο σταθμός των 40μέτρων. Υπεύθυνος για το στήσιμο είναι ο Κώστας SV1OAA με τον Σωτήρη SV1QT, ενώ αρκετοί εθελοντές βοηθάνε στο στήσιμο. 

Ο σταθμός θα έχει επικοινωνία σε όλη τη διάρκεια του event με συναδέλφους σε όλη την Ελλάδα που είναι ήδη σε ετοιμότητα. Μας ενδιέφερε να δούμε ακριβώς την ώρα που τα beacons  του Αιόλου θα άρχιζαν να ακούγονται στους ραδιοερασιτεχνικούς δέκτες. 
Ο σταθμός κάλυψε ακόμα την επικοινωνία μέσω κοντινών επαναληπτών αλλά και το τοπικό μας δίκτυο στα UHF που χρησιμοποιούσαμε για ενδοεπικοινωνία.


Ο Μάνος SV4PBH είχε αναλάβει το θέμα της ασφάλειας του χώρου, της σήμανσης των εθελοντών και επισκεπτών και άλλα καθήκοντα τα οποία έφερε εις πέρας πριν και μετά την δραστηριότητα. Στη Μεγαλόπολη είχε συνεργασία με εθελοντές και πραγματικά στο θέμα της οργάνωσης και χωροταξίας πήραμε εξαιτίας του τα εύσημα...


Ο Βαγγέλης SV1GZT μαζί με τον Σωτήρη SV1QT ήταν υπεύθυνοι στη δεύτερη φάση, στην πλήρωση του μπαλονιού με αέριο ήλιο. 



Με μιά μεγάλη ομάδα εθελοντών που ήταν ενημερωμένοι για το έργο τους δούλεψαν υποδειγματικά κάτω από τον Ήλιο για πάνω από τρεις ώρες. Με κάθε προφύλαξη, γάντια, σε  χώρο στρωμένο κατάλληλα και σηματοδοτημένο με κόκκινη ταινία...


Ο Ντίνος SV3IEG έτρεχε σε όλα. Αν και ήταν υπεύθυνος για την τοποθέτηση του αλεξιπτώτου, δούλεψε παντού και συνεργάστηκε με όλους... Καλά πληροφορημένες πηγές ανέφεραν ότι έριχνε κλεφτές ματιές στις κορυφές που φαίνονταν στον ορίζοντα...

Εγώ με τον Χρήστο SV1NJX μάλλον είχαμε το λιγότερο τρέξιμο στο χώρο απογείωσης. Η αλήθεια είναι όμως ότι τρέχαμε για μήνες πριν να κατασκευάσουμε και να ελέγξουμε τον ηλεκτρονικό εξοπλισμό ώστε να είναι έτοιμος στην ώρα του.
 Άλλωστε αστοχία στον εξοπλισμό θα σήμαινε όχι μόνο απώλεια του payload αλλά και ένα πρωτοφανές φιάσκο χωρίς προηγούμενο. Στη θέση του στομαχιού μου ένιωθα μια γάτα να κοιμάται κουλουριασμένη και φοβόμουν την ώρα που θα πάει κάτι στραβά και θα ξυπνήσει απότομα...
Χωροταξικά είμαστε έτοιμοι σε λίγη ώρα. Σε κάθε ομάδα προστέθηκαν εθελοντές να βοηθήσουν το έργο των υπευθύνων, ενώ στην παλαιά εθνική οδό Μεγαλόπολης Τρίπολης στηνόταν ένας ακόμα σταθμός με κάλυψη στα 40 μέτρα, στους επαναλήπτες και στα UHF. 
Το κυριότερο όμως έκανε αναμετάδοση του APRS του Αιόλου να φαίνεται στο χάρτη όσο αυτός ήταν ακόμα στο αεροδρόμιο. Ο Τάκης SV3AUW έμεινε στο σημείο μέχρι αργά για τον παραπάνω σκοπό κρατώντας τον σταθμό σε ετοιμότητα για backup...


Άλλος ένας σταθμός mobile i-gate στήθηκε στο χώρο από τον Γιώργο SV3PJL. O Γιώργος σύμφωνα με τα αρχικά σχέδια θα έπιανε μια βουνοκορφή στην Κορινθία, όμως όταν είδαμε την αλλαγή των ανέμων σε βόρειους αποφασίσαμε ότι θα ήταν πιο χρήσιμος στο σημείο απογείωσης...

Τρέχοντας διάφορα μοντέλα πρόβλεψης, υπολογίζαμε ότι αν απογειώναμε τον Αίολο στην ώρα του, δηλαδή στις 11 το πρωί, το πιθανότερο ήταν να προσθαλασσωνόταν στον Μεσσηνιακό κόλπο γύρω στα δέκα ναυτικά μίλια από την ακτή.
 Όσο καθυστερούσαμε αναμενόταν αλλαγή του καιρού με δυτικότερους ανέμους που θα έφερναν τον Αίολο οριακά στον κόλπο της Καλαμάτας ή στην ξηρά βορειότερα της Καρδαμύλης. Αποφασίσαμε επομένως να περιμένουμε λίγα λεπτά (!)


Για την περισυλλογή του φορτίου όταν θάπεφτε πάλι στη Γη είχαμε συνεργαστεί με την ΕΟΔ Αρκαδίας η οποία είχε ενημερώσει και τους όμορους νομούς. Η ύπαρξη πλωτών μέσων στην Καλαμάτα μας καθησύχασε και αποφασίσαμε να προχωρήσουμε σε διαδικασία προετοιμασίας απογείωσης...


Στο μεταξύ στο σημείο έχει φτάσει κόσμος, τα τηλέφωνα χτυπάνε από τοπικά κυρίως ΜΜΕ, από την Αστυνομία, Πυροσβεστική κλπ 
Στα 40 μέτρα γίνεται χαμός! Όλη η Ελλάδα περιμένει με αγωνία την απογείωση, ακούω λίγο στο 7,160 και νιώθω στο στομάχι μου τη "γάτα" να αλλάζει πλευρό...


Η αλήθεια είναι ότι περίμενα πιο σύντομη τη διαδικασία φουσκώματος. Είκοσι λεπτά; μισή ώρα; Άντε μία! Δεν θα φουσκώναμε πια και αερόστατο! Δυστυχώς αργήσαμε με αποτέλεσμα να ταλαιπωρήσουμε για ώρες τους συναδέλφους που περίμεναν την απογείωση. Το τι έφταιξε ακριβώς δεν έχει σημασία, αφού είναι θέμα που απασχολεί πλέον την ομάδα, αυτό που έχει σημασία είναι ότι ως υπεύθυνος του J43VHF αναλαμβάνω την ευθύνη και ζητάω συγγνώμη από όσους περίμεναν υπομονετικά μέχρι την απογείωση...


Εκτός από τους δεκάδες συναδέλφους που περίμεναν, πολλές ενώσεις ραδιοερασιτεχνών ανά την Ελλάδα έχουν οργανώσει ground team και συνεργάζονται μαζί μας. Πάτρα, Κατερίνη, Χίος, Βόλος, Σάμος κλπ. 
Η Πάτρα έχει και επι τόπου αντιπροσωπεία στη Μεγαλόπολη! Μόνο η ΕΕΡ λείπει αν και οι περισσότεροι είμαστε μέλη της...


Ώρα 14:20. Όλα είναι έτοιμα. Ο Αίολος έχει γεμίσει με περίπου τέσσερα κυβικά ήλιο και ανυπομονεί να πετάξει στον νεφελώδη πλέον αρκαδικό ουρανό. 

Στο χώρο ηχεί ο συναγερμός χαμηλού ύψους σημάδι ότι έχουν τροφοδοτηθεί όλες οι βαθμίδες των ραδιοφάρων και το payload σφραγίζεται με ειδική ταινία. 


Αντίστροφη μέτρηση. 3-2-1-0! Χειροκροτήματα, φωνές, ενθουσιασμός... Ο Αίολος απογειώνεται! 

10 δευτερόλεπτα μετά την απογείωση
Μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα έρχονται τα πρώτα report. Ο Αίολος είναι ακόμα σε οπτική επαφή όταν ακούγεται σε πανίσχυρους σταθμούς στη Ρόδο την Κρήτη και την Καστοριά! 


Οι μονάδες της ΔΕΗ
Η "γάτα" που κοιμόταν στο στομάχι μου γουργούριζε πλέον με ανακούφιση. Τα beacon είχαν αρκετή ισχύ για να ακουστούν αξιοπρεπώς... Ενώ το APRS έστελνε το υψόμετρο και την θερμοκρασία που συνεχώς έπεφτε!


4χλμ υψος
Η θερμοκρασία στα 5000 μέτρα είχε πέσει στους -40 και αυτό είχε ένα κακό αποτέλεσμα: μέσα στο payload τελευταία στιγμή -δευτερόλεπτα πριν την απογείωση- διαπίστωσα ένα κενό που έπρεπε να καλύψω, και το μόνο διαθέσιμο υλικό ήταν μια κάμερα! Την έβαλα λοιπόν και κατά λάθος πάτησα και το start και αυτή άρχισε να τραβάει φωτογραφίες ανά 10 δευτερόλεπτα!! 


Κρήτη, Κύθηρα, Ταίναρο
Όμως, περνώντας από τα σύννεφα στα 3000 μέτρα, ένα στρώμα υγρασίας έκατσε πάνω στον ευρυγώνιο φακό και ανεβαίνοντας πάγωσε, με αποτέλεσμα μόνο πάνω από τα 30 χλμ να αρχίσει να λιώνει ο πάγος και να φανεί οτιδήποτε...


Αργολικός κόλπος, Αττικη
Η θερμοκρασία που έστελνε ο Αίολος πήρε θετικό πρόσημο μόνο όταν πλησίασε στο ανώτατο σημείο του ταξιδιού του. 
Στο μεταξύ στον αεροδιάδρομο ετοιμάζονται οι ομάδες που θα αναζητήσουν το payload όταν επιστρέψει. Πρέπει να πάρουμε το τελευταίο στίγμα πριν πέσει στη Γη και αν είναι δυνατόν και μετά. 



Δυο ομάδες ξεκινάμε μαζί με κατεύθυνση την Καλαμάτα. Σε κάθε ομάδα υπάρχουν αυτοκίνητα με υποδομή λήψης APRS ενώ σε δυο υπάρχουν και φορητές κατευθυνόμενες κεραίες.


Σε απομακρυσμένο σημείο της Μεσσηνίας έχει στησει ήδη τον εξοπλισμό της η ομάδα Hackerspace. Δοκιμάζουν ένα σύστημα βασισμένο σε δέκτη SDR το οποίο παίρνει δεδομένα από το APRS και γυρίζει σε ιδανική θέση τις δυο κατευθυνόμενες κεραίες ώστε να ακολουθούν το "στόχο".
Ήταν μια καλή ευκαιρία να δοκιμάσουν την πλατφόρμα τους στην πτήση του Αιόλου...




Αριστερά η Κυπαρισσία, δεξιά το Άστρος
Είμαστε ακόμα στην Μεγαλόπολη όταν ακούμε στον ασύρματο ότι ο Αίολος έφτασε στα 31 χιλιόμετρα ύψος, έσκασε, και πλέον κατευθύνεται με 228 χλμ ανά ώρα πάλι στη Γη...

Καλαμάτα
Αγωνιούμε να πάρουμε το τελευταίο στίγμα στο APRS. Αυτό θα μας βοηθήσει να βρούμε και πάλι το φορτίο. Ωστόσο σε λίγο παύουμε να ακούμε τα beacon του στα 2 και στα 10 μέτρα. 

Μετά από λίγα λεπτά και επίσημα το ταξίδι του Αίολου τελειώνει πάνω στον Ταύγετο σε υψόμετρο 1200 μέτρων.


Λίγα μέτρα πάνω από το έδαφος
Το κομβόι των οχημάτων φτάνει στην Καλαμάτα. Η τελευταία τηλεμετρία έχει ληφθεί σε υψόμετρο 2280 μέτρων, δευτερόλεπτα πριν πέσει στο έδαφος. Παίρνουμε το δρόμο για Σπάρτη γνωρίζοντας ότι πλέον είναι πολύ δύσκολο να εντοπίσουμε ακριβώς το σημείο πτώσης.


Παίρνουμε τον δρόμο Καλαμάτας Σπάρτης και κατηφορίζοντας στις ρεματιές του Ταϋγέτου δεν έχουμε καμιά ένδειξη από κανένα beacon! Τα δυο μορσικά θα είχαν ελάχιστη τάση στις μπαταρίες τους για κάποια ώρα ακόμα. Το aprs είχε μεγαλύτερη αυτονομία, αρκεί να πλησιάζαμε το σημείο του ώστε να μπορέσουμε να το λάβουμε...
Αποφασίζουμε να χωριστούμε σε δυο ομάδες: Η μία να επιστρέψει προς Καλαμάτα και να ανιχνεύσει τις νότιες παρυφές του Ταΰγετου. Και η άλλη να συνεχίσει για Σπάρτη.
Ο Κώστας SV1QFB έχει έναν πολύ καλά εξοπλισμένο σταθμό με φορητή κατευθυνόμενη κεραία. 




Μαζί πάνε και ο Γιώργος SV3PJL που κάνει μέχρι τώρα mobile i-gate μαζί με τον SV1EPM που γνωρίζει πολύ καλά την περιοχή. Τους συνοδεύει και τμήμα της ΕΟΔ Μεσσηνίας.
Δυστυχώς δεν έχουν καμία ένδειξη λήψης και εγκαταλείπουν λίγες ώρες αργότερα...


Η δεύτερη ομάδα συνεχίζουμε προς Σπάρτη. Είμαστε με την ΕΟΔ Αρκαδίας, και ακολουθούμε με τρία οχήματα ο Βαγγέλης SV1GZT με τον Χρήστο SV1NJX, ο Νίκος SV1EIG με τον Δημήτρη SV1CDM και εγώ (SV1BJY) με το Ντίνο SV3IEG. Κάποια στιγμή ο EIG μας σπάει τα αφτιά στον ασυρματο! "Κάτι έλαβα!!! έχω στίγμα στο APRS από το J43VHF-11..."


Συναγερμός! Ταυτοποιούμε το σήμα σε χάρτη και βλέπουμε ότι το φορτίο έχει πέσει σε 1200 υψόμετρο!
Ξαναχωριζόμαστε σε δυο ομάδες: Η μία θα προσπαθήσει να λάβει εκ νέου την τηλεμετρία και να επιβεβαιώσει το στίγμα δίνοντας μας πληροφορίες από τον ασύρματο. 
Με μια φορητή κεραία ο SV1EIG με τον Δημήτρη SV1CDM σε λίγο παίρνουν σταθερά ανά 20 δευτερόλεπτα τηλεμετρία από το φορτίο. Η θερμοκρασία του δείχνει να είναι στους 21 βαθμούς πράγμα που μας βεβαιώνει ότι είναι σε πλαγιά που κοιτάει στη δύση. Είναι ήδη αργά και στις ανατολικές πλαγιές έχει δύσει και έχει πέσει η θερμοκρασία... 


Η δεύτερη ομάδα συνεχίζουμε σε έναν άσχημο χωματόδρομο περνώντας στην απέναντι όχθη της ρεματιάς, προσπαθώντας να προσεγγίσουμε το σημείο.
Προπορεύεται το φορτηγάκι της ΕΟΔ και ακολουθούμε ο Ντίνος και εγώ με το HRV. Μετά από 40 λεπτά ο ανηφορικός δρόμος σταματάει. Λαμβάνω την τελευταία τηλεμετρία στο VX-8 που βγάζει και την απόσταση μου από το φορτίο: 2 χιλιόμετρα! Δύο χιλιόμετρα σε ευθεία στην κατεύθυνση που βλέπουμε ένα αδιάβατο δάσος!!

Ώρα 19:40. Νυχτώνει. Αποφασίζουμε να κάνουμε μια απόπειρα προσέγγισης μέχρι την πρώτη κορυφή. Δυστυχώς ο χρόνος είναι εναντίον μας. Η επιχείρηση λήγει χωρίς αποτέλεσμα στις 23:30 το βράδυ! Με την βοήθεια ενός βοσκού επιστρέφει η ομάδα από την κορυφή χωρίς καν να εντοπίσει το φορτίο. "Η πιο δύσκολη ανάβαση που έχω πάει" μου λέει ο Ντίνος και αυτό βαραίνει την απόφαση μου να εγκαταλείψουμε...


Το φορτίο μένει στον Ταΰγετο...

Οι υπόλοιπες ομάδες έχουν επιστρέψει ήδη στην Αθήνα. Περνάμε την Καλαμάτα στις 00:30 και συνεχίζουμε μέχρι την Τρίπολη με τους ΕΟΔίτες που έμειναν μαζί μας μέχρι τέλος...

Η επιχείρηση "Αίολος" έχει τελειώσει. 
Το mailbox έχει πλημμυρίσει με συγχαρητήρια από όλη την Ελλάδα, ωστόσο... μέσα σε λίγες ώρες παίρνουμε την μεγάλη απόφαση! Είναι θέμα τιμής να επισφραγίσουμε την πρώτη έξοδο των Ελλήνων ραδιοερασιτεχνών στην Στρατόσφαιρα με την ανάκτηση του φορτίου. Πρέπει να βρούμε το "κουτί"!

Δυστυχώς μας δυσκολεύουν οι εκλογές. Πολλοί έμπειροι και ενθουσιώδεις συνάδελφοι θέλουν αλλά δεν μπορούν να συμμετέχουν στην επιχείρηση ανάκτησης αφού τις ίδιες μέρες έχουν προγραμματίσει να ταξιδέψουν. Κατόπιν πολλών υπολογισμών στο google earth, σε χάρτες και φωτογραφίες της περιοχής καταλήγουμε σε μια ευέλικτη μικρή ομάδα που επιχειρεί με επιτυχία την ανάκτηση του φορτίου. 
Ο Κώστας SV1OAA μαζί με τον Χρήστο, βοσκό της περιοχής και μένα (SV1BJY) φτάνουμε στο σημείο με ασφάλεια και ανακτούμε το payload μια εβδομάδα μετά την απογείωση του.
Τώρα, τέλειωσε!

Δια ταύτα:
Θεωρούμε την δραστηριότητα απόλυτα επιτυχημένη. Καταφέραμε τους στόχους μας από την οργάνωση μέχρι και την ανάκτηση.
 Ακουστήκαμε πέραν των προσδοκιών μας με ελάχιστη ισχύ και κατασκευάσαμε μόνοι μας τον εξοπλισμό κάτι που μας κάνει υπερήφανους: Δεν ακούστηκε το ακριβό γιαπωνέζικο μηχάνημα με τον πανάκριβο ενισχυτή του Βούλγαρου και την τετράδα του Ιταλού, αλλά το μισό βατάκι σε συρμάτινα δίπολα που φτιάχτηκε από Έλληνες για να φτάσει στις παρυφές του διαστήματος και να επιστρέψει στα χέρια μας!
Το δεύτερο σκέλος του "πειράματος" ήταν να δούμε αν μια παρέα που ξεκίνησε από το μηδέν θα μπορούσε να συνεργαστεί για ένα εγχείρημα που φαινόταν δύσκολο και ακατόρθωτο. Όχι μόνο το καταφέραμε αλλά συσπειρώσαμε μια ακόμα μεγαλύτερη παρέα εθελοντών που δούλεψε μαζί μας με ενθουσιασμό, και έκανε πραγματικότητα την απίθανη αρχική ιδέα...

Συμπέρασμα: Αν θέλουμε, με οργάνωση και μεθοδικότητα, μπορούμε!

Από την ομάδα του J43VHF ένα μεγάλο ευχαριστώ σε όλους σας!! Η επόμενη δραστηριότητα θα έχει υψηλότερους στόχους και περισσότερο κόσμο από την αρχή...

73




Σάββατο 24 Μαΐου 2014

Πάντα τέτοια...

Σε αίθουσα που μας παραχώρησε πολυεθνική εταιρία κάναμε σήμερα τον απολογισμό της πρόσφατης δραστηριότητας μας, κόβοντας συγχρόνως μια τούρτα παγωτό κατάλληλα σεσημασμένης... Δυο μέλη της ομάδας που είναι εκτός Αθηνών συμμετείχαν μέσω τηλεδιάσκεψης (...ενώ το μερίδιο τους από την τούρτα αναγκαστήκαμε και το φάγαμε εμείς!)


Μεταξύ άλλων αποφασίσαμε: 


Την παραχώρηση του ενός φορητού πομποδέκτη VHF/UHF προσφορά του Κώστα Χριστοδούλου από την Λάρισα, στην Ελληνική Ομάδα Διάσωσης Αρκαδίας ώς αναγνώριση της πολύωρης συνδρομής τους στο έργο μας, στις απόκρημνες κορυφές του Ταϋγέτου, κατά την επιχείρηση εντοπισμού του φορτίου.

Την κλήρωση του δεύτερου πομποδέκτη VHF/UHF προσφορά του Γιάννη Κονταρίνη "FREEBYTES", σε  έναν από τους εθελοντές που συμμετείχαν στην δραστηριότητα και είχαν συμπληρώσει την φόρμα εθελοντών. Συμπεριλαμβανομένων όσων ήρθαν στο σημείο.

Την κλήρωση ενός τροφοδοτικού 13.8V-25Α προσφορά του Γιάννη Σουχλέρη "DX-SIGNAL", σε έναν ραδιοερασιτέχνη (ή ακροατή) από όσους έλαβαν τον Αίολο στις 11/05/14 και συμπλήρωσαν την ηλεκτρονική φόρμα QSL. (Η φόρμα θα είναι ανοιχτή μέχρι τις 27 Μαΐου τα μεσάνυχτα.)

Η κλήρωση των δώρων θα γίνει την Τετάρτη στα εντευκτήρια της ΕΕΡ

Διευκρινίζουμε ότι το κόστος της δραστηριότητας βάρυνε αποκλειστικά την 7μελή ομάδα του J43VHF και πως οι χορηγίες που λάβαμε σε είδος είναι όσες αναγράφονται πιο πάνω και θα δοθούν στους φίλους που αγκάλιασαν την δραστηριότητα. Επίσης ως χορηγία δεχτήκαμε και την επαγγελματική φωτογράφιση από τον κ. Αλέξανδρο Καλίνογλου. 

Ευχαριστούμε όλους τους χορηγούς μας και σας προτρέπουμε να στηρίξετε τις επιχειρήσεις τους!

Τετάρτη 21 Μαΐου 2014

J43VHF aprs module

                                                Γράφει ο Χρήστος SV1NJX

Οταν με τον Γιάννη SV1BJY αποφασίσαμε να υλοποιήσουμε την ιδέα που έριξα για πτήση μετεωρολογικού μπαλονιού με ραδιοερασιτεχνικό εξοπλισμό (ΗΑΒ) , το πρώτο πράγμα που με απασχόλησε ήταν το πώς θα ελέγξουμε μιά πτήση που με οπτικά μέσα ήταν αδύνατον να παρακολουθήσουμε. Ψάχνοντας το ιντερνετ, είδα ότι η συντριπτική πλειοψηφία των balloonists χρησιμοποιούσε 3g-gprs, συστήματα δορυφορικού εντοπισμού, αλλά κυρίως APRS στις περιπτώσεις που εμπλέκονταν ραδιοερασιτέχνες.
      Αποφασίστηκε λοιπόν ότι το APRS είναι το πρωτόκολλο που μας πάει γάντι με δεδομένη την ανάπτυξη ψηφιακών αναμεταδοτών (digi) στην επικράτεια. Το ψάξιμο συνεχίστηκε και κατέληξα στη δοκιμασμένη λύση του TRACKUINO, ενός shield που φοριέται σε πλατφόρμα arduino και περιλαμβάνει δέκτη GPS, κύκλωμα μέτρησης τάσης , κύκλωμα μέτρησης θερμοκρασίας και φυσικά FM module για εκπομπή στους 144.800Μhz που είναι η συχνότητα του aprs στην περιοχή IARU1.
      Η υλοποίηση του trackuino είναι σχετικά απλή. Ενας δέκτης gps περνάει σειριακά τα δεδομένα στην RX πόρτα του arduino. Ακόμη δύο αναλογικές πόρτες του arduino διαβάζουν τις εξόδους από δύο ολοκληρωμένα LM60 (ανιχνευτής θερμοκρασίας -50 εως +50 βαθμούς). Υπάρχει και ένας διαιρέτης τάσης υλοποιημένος με 2 αντιστάσεις που σε μια ακόμη αναλογική πόρτα δίνει ένδειξη της τάσης της μπαταρίας. Τέλος οι ψηφιακές έξοδοι 4 και 5 στέλνουν το aprs data stream στο module ΗΧ1 της Radiomextrix που είναι ένας πομπός FM 144.8 Mhz 300mW.
  Στο arduino έχει φορτωθεί το κατάλληλο πρόγραμμα που παράγει σήμα FSK για να διαμορφώσει το RF module. Το πρώτο πρόβλημα που προκύπτει σε τέτοιο σχεδιασμό, είναι το GPS module. Ο αρχικός σχεδιασμός του trackuino χρησιμοποιεί το VENUS της SparkFun, ένα ακριβό αλλά και παλιό μοντέλο. Σε ένα τέτοιο tracker, η χρήση ενός οποιουδήποτε gps είναι λάθος. Σχεδόν όλα τα εμπορικά gps και ανεξάρτητα modules δουλεύουν μέχρι τα 18 χιλιόμετρα ύψος καθώς υπάρχει εμπορική απαγόρευση για το φόβο νέων ...Μπιν Λάντεν.
uBlox 6M
     
Χρειαζόταν λοιπόν πάλι ψάξιμο για ένα gps που θα δούλευε πάνω από τα 18 χιλιόμετρα αφού ο στόχος που θέσαμε εξ αρχής για το J43VHF ήταν να σπάσουμε το φράγμα των 30 Km. Η λύση είναι μονόδρομος και έρχεται από τη uBlox. Αυτή τη στιγμή βρίσκει κανείς module με το uBlox 6M chip σε πολύ καλές τιμές. Πολύ γρήγορος και ευαίσθητος δέκτης (αποδείχτηκε εκ των υστέρων) που έδεσε αμέσως με το arduino. Σημαντικό το πολύ μικρό μέγεθός του και φυσικά το βάρος του που μας ενδιέφερε άμεσα.
     Το uBlox module για να δουλέψει σε μεγάλο ύψος χρειάζεται προγραμματισμό. Γι αυτό το λόγο προμηθεύτηκα καλώδιο FTDI για να το συνδέσω σε PC και με τη βοήθεια του u-Center το προγραμμάτισα σε airborn mode. Η επόμενη αλλαγή σε σχέση με το αρχικό σχέδιο αφορούσε τους αισθητήρες θερμοκρασίας. Κατάργησα τον εσωτερικό γιατί δεν είχε νόημα (ποιός θα σβήσει τη φωτιά στα 30 Km).
      Στη συνέχεια έγιναν άπειρες δοκιμές με πολύ καλά αποτελέσματα. Σε κάποια στιγμή μετά από παρατηρήσεις του Γιάννη SV1BJY, αντιληφθήκαμε ότι το rf module δεν έβγαζε 300mw αλλά αρκετά λιγότερα. Ακολούθησε δραστική επέμβαση με flux από τον Γιάννη και το πρόβλημα λύθηκε. To aprs tracker ρυθμίστηκε σε WIDE2-1 path και σε εκπομπή ανα 20'' , χρόνο πολύ καλό ώστε να μην δημιουργεί πρόβλημα στο δίκτυο και να μας δίνει έγκαιρα στίγμα. Στον ΑΙΟΛΟ, η κεραία που χρησιμοποιήθηκε για το gps ήταν ένα κλασικό δίπολο με ατσαλόσυρμα (για να μη σπάει) πράγμα που αποδείχτηκε σωτήριο στην ανεύρεση του payload. To aprs ακούστηκε απευθείας μέχρι Βουλγαρία και Μάλτα.

Στην επόμενη συσκευή tracker σκοπεύω να προσθέσω module υγρασίας, πίεσης αέρα και να κάνω κάποιες βελτιώσεις στο software. Γιατί όχι και solar panel καθώς η κατανάλωση αποδείχτηκε εξαιρετικά χαμηλή.

Σάββατο 17 Μαΐου 2014

Επιχείρηση "Ασκός του Αιόλου"

Κατόπιν μεθοδευμένης επιχείρησης ανακτήθηκε το φορτίο του Αιόλου, σε εξαιρετικά δύσβατη δασική περιοχή του Ταυγέτου. 

Για τον σχεδιασμό της  επιχείρησης συνεργάστηκαν σταθμοί Digi στο Φάληρο και στη Σπάρτη, σταθμοί υποστήριξης μέσω R0 Ταυγέτου και, η ΕΟΔ Αρκαδίας που ήταν σε επιφυλακή για κάθε ενδεχόμενο.

Την επιχείρηση ανάκτησης εκτέλεσαν δυο ραδιοερασιτέχνες ορειβάτες σε υψόμετρο 1200 μέτρων κατόπιν 4ωρης πορείας σε εξαιρετικά δύσβατη περιοχή, ενώ συνέδραμε βοσκός της περιοχής.

Το φορτίο του Αιόλου είναι στα χέρια της ομάδας J43VHF για έλεγχο...

Δευτέρα 12 Μαΐου 2014

J43VHF Σας ευχαριστούμε όλους!

Έγινε χθες η πτήση του Αιόλου με το διακριτικό J43VHF από την περιοχή της Μεγαλόπολης Αρκαδίας. 
Ο Αίολος "έσκασε" στα 31000 μέτρα περίπου, αφήνοντας το φορτίο του σε ελεύθερη πτώση για τα πρώτα χιλιόμετρα ενώ προσγειώθηκε σε δασική δύσβατη περιοχή του Ταΰγετου. 



Το φορτίο έχει εντοπιστεί και ξεκίνησε επιχείρηση ανάκτησης.

Τα beacons του J43VHF ακούστηκαν σε απίστευτες αποστάσεις με δεδομένη την μικρή ισχύ τους (0,5W).

Θα ακολουθήσει πλήρες άρθρο με ανάρτηση φωτογραφιών και λεπτομέρειες της αποστολής την οποία με τις πρώτες εκτιμήσεις θεωρούμε επιτυχημένη.

Όμως αυτό που θέλουμε σαν ομάδα να κάνουμε άμεσα, είναι, να ευχαριστήσουμε όλους τους εθελοντές συναδέλφους και μη που πραγματικά αγκάλιασαν την προσπάθεια και έδωσαν όλον τους τον εαυτό για να πετύχει, τους συναδέλφους από όλη την Ελλάδα που με υπομονή περίμεναν την απογείωση για να δώσουν report και την ΕΟΔ Αρκαδίας που παρέμεινε για ώρες μαζί μας στις απάτητες κορυφές του Ταΰγετου μέχρι τα μεσάνυχτα... 

Θα επανέλθουμε...



Πέμπτη 8 Μαΐου 2014

Αίολος. Στο παρά πέντε...

H μέρα που θα απογειωθεί ο Αίολος πλησιάζει. Οι τελικές δοκιμές έγιναν και όλα πήγαν καλά, ενώ το μόνο πράγμα που έχουμε αφήσει στην τύχη είναι ο καιρός.
Η αρχική ομάδα έχει πλαισιωθεί από πολλούς συναδέλφους που θα ακολουθήσουν και θα βοηθήσουν στο εγχείρημα. 

Υπάρχουν και χορηγοί. Επαγγελματίες του χώρου που προσφέρθηκαν να ενισχύσουν την ραδιοερασιτεχνική αυτή προσπάθεια και διέθεσαν διάφορες συσκευές. Είναι απόφαση της ομάδας του J43VHF πως ότι πήραμε θα δοθεί με κλήρωση στους εθελοντές που μας βοηθούν. Και σε όσους συμπληρώσουν την φόρμα QSL που βρίσκεται στη σελίδα μας. Η κλήρωση θα γίνει μετά το event σε χρόνο και χώρο που θα ανακοινώσουμε έγκαιρα.

Μέχρι και σήμερα προστίθενται στην παρέα μας καινούριοι συνάδελφοι που θα ακολουθήσουν στην Μεγαλόπολη. Η αναχώρηση θα γίνει στις 6 το πρωί της Κυριακής από τα διόδια της Ελευσίνας. Αν κάποιος θέλει να έρθει είναι καλοδεχούμενος. Παράκληση να έχει μαζί του έναν φορητό ασύρματο για να μπορεί να μας βρει και να τον βρούμε. Για ενδοεπικοινωνία στην Μεγαλόπολη έχουμε επιλέξει συχνότητα στα UHF με υπότονο, για να μην επηρεάζονται τα φορητά από όσα θα λειτουργούν στην περιοχή. Ωστόσο θα ακούμε τόσο στο R7 κατά την αναχώρηση, όσο και στο R2 και R0 όταν φτάσουμε. Και στα 40 μέτρα.

Σε όλη την Ελλάδα υπάρχουν σταθμοί που θα είναι active από νωρίς περιμένοντας να ακούσουν τα πρώτα σήματα του Αιόλου στις μπάντες των 2m και 10m. Θεωρούμε σημαντικό να έχουμε αναφορές λήψης συνάρτηση του υψομέτρου το οποίο θα εκπέμπεται ταυτόχρονα στο APRS. 

Στην προηγούμενη ανάρτηση έχουμε αναλυτικά όλες τις συχνότητες. 

Ευχαριστούμε εκ των προτέρων όλους τους συναδέλφους που επικοινώνησαν και προσφέρθηκαν να βοηθήσουν. Ευχαριστούμε τις ενώσεις και τους συλλόγους που επίσης ενδιαφέρθηκαν από την πρώτη στιγμή και βεβαίως τους χορηγούς μας...

Επιγραμματικά:
Όσοι μείνετε στους σταθμούς σας και βοηθήσετε από απόσταση, α) ψάξτε τον πιο σύντομο τρόπο επικοινωνίας με τον σταθμό J43VHF που θα στηθεί στην Μεγαλόπολη. Η ώρα απογείωσης είναι για τις 11, ωστόσο αυτό μπορεί να αλλάξει λόγω καιρικών συνθηκών. Καλό είναι να είστε active από πιο νωρίς.
β) Στο διαδίκτυο θα μπορείτε να βλέπετε τον Αίολο j43vhf-11 πριν την απογείωση στο aprs.fi 
γ) Όταν απογειωθεί ο Αίολος (θα γίνει σχετική ανακοίνωση) στρέψτε την κεραία σας προς Πελοπόννησο και προσπαθήστε να ακούσετε το cw beacon  του. Σημειώστε την ακριβή ώρα που αρχίσατε να το ακούτε και ενημερώστε τον σταθμό μας στα 40 m.
δ) Παραμείνετε σε ακρόαση, το πιθανότερο είναι να κληθείτε να δώσετε νέο report όταν ό Αίολος θα είναι σε μεγαλύτερο ύψος.

Όσοι ακολουθήσουν στο χώρο απογείωσης και όσοι πάνε στα προκαθορισμένα σημεία relay και digipeater,
α) Έχετε μαζί την άδεια σας οπωσδήποτε και μπαταρίες για τους φορητούς.
β) Όσοι έχετε αναρτήσει μεγάλες κεραίες στα οχήματα σας πάρτε μετρητά για τα διόδια και μην περάσετε από τα e-pass γιατί... είναι χαμηλοτάβανα!
γ) Όσοι έχετε δυνατότητα APRS (λήψη, digi, igate με 3g κλπ) και δεν έχουμε συνεννοηθεί από πριν, ενημερώστε κάποιον από την ομάδα για να μας βοηθήσετε στην ανεύρεση και ανάκτηση του φορτίου μετά την προσγείωση.

Όσοι συμμετέχετε στην ανεύρεση.
α) Ακολουθήστε το σχέδιο για το οποίο θα ενημερωθείτε στο σημείο και συνεργαστείτε με το κέντρο επικοινωνιών του J43VHF μεταφέροντας τις πληροφορίες που θα σας ζητηθούν.
β) Όταν εντοπίσετε το payload ΕΝΗΜΕΡΩΣΤΕ το κέντρο και παραμείνετε στο σημείο για φύλαξη. ΔΕΝ ΑΓΓΙΖΟΥΜΕ το payload παρά μόνο σε περίπτωση που είναι αναγκαία η απομάκρυνση του (πχ έχει πέσει στη μέση ενός δρόμου).
γ) Φροντίστε να έχετε αξιόπιστο πομποδέκτη και κατάλληλες κεραίες. Λάβετε υπόψη το ενδεχόμενο να κινηθείτε σε σημεία που δεν υπάρχει κάλυψη GSM και μοναδική επικοινωνία να είναι δυνατή μόνο μέσω ασυρμάτου.

Με συνεργασία όλων μας θα μπορέσουμε να απογειώσουμε τον Αίολο στα όρια του διαστήματος και να τον ανακτήσουμε στη Γη... 
Αυτό δεν γίνεται κάθε μέρα!

73

Δευτέρα 5 Μαΐου 2014

Δελτίο Τύπου J43VHF

Την Κυριακή 11 Μαΐου 2014 και ώρα 11:00 τοπική (+-30min) η ομάδα J43VHF, αποτελούμενη από επτά Έλληνες Ραδιοερασιτέχνες, θα στείλει στην Στρατόσφαιρα φορτίο αποτελούμενο από ηλεκτρονικές βαθμίδες που κατασκεύασαν, με σκοπό την μελέτη της διάδοσης των ραδιοκυμάτων και συλλογής δεδομένων καθ’ ύψος.

Τα στοιχεία θα εκπέμπονται στη Γη με τηλεμετρία μέσω APRS και θα μπορούν να τα ακούσουν ραδιοερασιτέχνες από όλη την Ευρώπη. Παράλληλα θα τεθούν σε λειτουργία και δύο QRP πομποί CW, ένας στα 10m και ένας στα 2m.
28,055 ΜΗz (+-3KHz)
144,041 MHz (+-1KHz)


Το φορτίο θα φτάσει στη Στρατόσφαιρα με την βοήθεια του  «Αίολος», ενός μπαλονιού γεμισμένου με αέριο ήλιο.  Η προσγείωση αναμένεται μετά από περίπου 3 ώρες με την βοήθεια αλεξιπτώτου, σε διαφορετική τοποθεσία, ανάλογα των καιρικών συνθηκών. 

Συχνότητα σταθμού Μεγαλόπολης
7,160MHz +-QRM
Τοπική συνεννόηση
433,475MHz T88,5 UHF FM

Επαναλήπτες που καλύπτουν την περιοχή:
R2 Δολιανά, 145,650MHz T88,5
R0 Ταΰγετος, 145,600ΜΗz T88,5

Εφεδρικές Συχνότητες
ALT HF 40m Phone 7.120MHz +-QRM
Local ALT1: UHF 70cm FM 433.525MHz T88,5
Local ALT1: UHF 70cm FM 433.550MHz T88,5

Η ομάδα απαρτίζεται από τους:


Την ομάδα βοηθάνε πολλοί συνάδελφοι και σύλλογοι που δήλωσαν την συμμετοχή τους μέσω της ειδικής φόρμας που ήταν ανοιχτή μέχρι σήμερα. Ενώ γνωστά καταστήματα του χώρου στηρίζουν την προσπάθεια.

Για περισσότερες πληροφορίες επισκεφτείτε το http://j43vhf.wordpress.com ή επικοινωνήστε μαζί μας στο j43vhf@gmail.com .

Επειδή η επιτυχία της αποστολής εξαρτάται και από απρόβλεπτους παράγοντες όπως ο καιρός, ενημερώνεστε συνεχώς για τυχόν αλλαγές, ώστε να παρακολουθήσετε από κοντά ή από τον αέρα την δραστηριότητα.

Θα χαρούμε να σας ακούσουμε στον αέρα, δίνοντας  μας ζωντανά αναφορές λήψης από τα σήματα που λαμβάνετε.

Ραντεβού στον αέρα!



73 de J43VHF team